دانشگاه امام صادق علیه‌السلام پژوهش‌نامه حقوق اسلامی 2251-9858 8 2 2008 02 20 Foundation of Environment Civil Responsibility in Islamic Jurisprudence and Iranian Law مبنای‌ مسئولیت‌ مدنی‌ زیست‌محیطی‌ در فقه‌ و حقوق ایران‌ 121 150 1279 10.30497/law.2012.1279 FA حمید بهرامی احمدی عزیزاله‌ فهیمی Journal Article 2007 11 16 The present article deals with the foundation of environmental civil responsibility in Islamic jurisprudence and Iranian law. The existence of a common earthen globe creates common concerns for the people of the world, requiring ever-increasing coordination in this regard. One of the instances of such coordination is unanimity in terms of the foundation of environmental civil responsibility. There is absolute liability for environmental damages in many European countries, thus greatly reducing the measures of interest-seeking bodies that are destructive to the environment. However, the practical procedure of Iranian courts is responsibility based on fault, as a result of which a large number of environmental cases fail, and in cases of success, they are not capable of preventing others from the destruction of natural gifts. Relying on the potentials of Islamic jurisprudence and Iranian law, the present article concludes that the foundation of environmental civil responsibility should rest on the theory of absolute liability rather than that of fault. مقاله پیش‌رو به‌ بحث‌ از مبنای‌ مسئولیت‌ مدنی‌ زیست‌محیطی‌ در فقه ‌و حقوق ایران‌ می‌پردازد. وجود یک‌ کره خاکی‌ مشترک‌ بین‌ مردم‌ جهان‌، علایق ‌مشترکی‌ را برای‌ انسان‌ها به‌وجود می‌آورد که‌ می‌باید هر روز به‌ هماهنگی‌ بیشتر در این‌ زمینه‌ نایل‌ آیند. یکی‌ از آن‌ هماهنگی‌ها، هم‌آوایی‌ در مبنای‌ مسئولیت‌ مدنی ‌زیست‌‌محیطی‌ است‌. در بسیاری‌ از کشورهای‌ اروپایی‌، برای‌ خسارت‌های‌ زیست‌محیطی‌، مسئولیت‌ مدنی‌ مطلق‌ در نظر گرفته‌ شده‌ است‌ که‌ می‌تواند به‌ مقدار زیادی‌ از تهاجم‌ دستگاه‌های‌ سودطلب‌ و مخرّب‌ محیط‌ زیست‌ بکاهد. در حالی‌که ‌رویه عملی‌ محاکم‌ ایران‌، بر اساس‌ مسئولیت‌ مبتنی‌ بر تقصیر است‌ و بسیاری‌ از پرونده‌های‌ مطروحه‌ زیست‌محیطی‌ با ناکامی‌ روبه‌رو می‌شود و در صورت‌ موفقیت‌ نیز خاصیت‌ بازدارندگی‌ از وقوع‌ تخریب علیه‌ مواهب‌ طبیعی‌ را ندارند. این‌ مقاله‌ حکایت‌ از آن‌ دارد که‌ مبنای‌ مسئولیت‌ مدنی‌ زیست‌محیطی با توجه به ظرفیت‌های موجود‌ در فقه‌ و حقوق ایران، ‌باید مبتنی‌ بر نظریه مسئولیت‌ مطلق‌ باشد نه‌ نظریه تقصیر. https://ilr.isu.ac.ir/article_1279_06be59b4fbc028ee6f13bc65aed9fe21.pdf